พะเยาเนรมิตผืนนา 78 ไร่ สู่ศิลปะมีชีวิต แลนด์มาร์กท่องเที่ยวเชิงเกษตร ยกระดับข้าว GI สู่ตลาดพรีเมียม หนุนเศรษฐกิจชุมชนยั่งยืน
จังหวัดพะเยา โดยศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวพะเยา กรมการข้าว บูรณาการความร่วมมือกับภาคีเครือข่ายและชุมชน พลิกฟื้นผืนนาสาธิตผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวมาตรฐาน GAP บนเนื้อที่กว่า 78 ไร่ ณ ศูนย์ข้าวชุมชนตำบลสันป่าม่วง อำเภอเมือง จังหวัดพะเยา สู่การเป็น “แปลงนาศิลปะ” (Art Rice Field) แลนด์มาร์กท่องเที่ยวเชิงเกษตรและวัฒนธรรมข้าวแห่งใหม่ เพื่อร่วมเฉลิมฉลองวาระสำคัญในโอกาสครบรอบ 50 ปี การจัดตั้งจังหวัดพะเยา
นางสาวชไมพร แสนใจ ผู้อำนวยการศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวพะเยา เปิดเผยว่า การเนรมิตผืนนาในครั้งนี้เป็นการผสานศิลปะเข้ากับวิถีเกษตรกรรม โดยนำความแตกต่างของเฉดสีใบและลำต้นข้าวแต่ละสายพันธุ์ ได้แก่ ข้าวขาวดอกมะลิ 105, ข้าวก่ำพะเยาหรือข้าวก่ำล้านนาที่มีเอกลักษณ์ใบและเมล็ดสีดำนวล อุดมไปด้วยสารต้านอนุมูลอิสระ ตลอดจนข้าวสายพันธุ์ใบสี มาปลูกสลับลวดลายอย่างประณีต จนเกิดเป็นภาพศิลปะขนาดใหญ่ที่สะท้อนถึง 4 อัตลักษณ์สำคัญของจังหวัดพะเยา ประกอบด้วย:
-
นกยูงไทย (Green Peafowl) สัญลักษณ์สะท้อนความอุดมสมบูรณ์ของระบบนิเวศ เนื่องจากพะเยาเป็นหนึ่งในถิ่นอาศัยสำคัญของนกยูงไทยตามธรรมชาติ
-
พระเจ้าตนหลวง พระพุทธรูปปูนปั้นคู่บ้านคู่เมืองพะเยา ศิลปะเชียงแสนองค์ใหญ่ที่สุดในล้านนา ศูนย์รวมจิตใจของพุทธศาสนิกชน
-
ดอยหนอก ยอดเขาสูงโดดเด่นตระหง่าน เอกลักษณ์ธรรมชาติแห่งผืนป่าอุทยานแห่งชาติดอยหลวง
-
กว๊านพะเยา ทะเลสาบน้ำจืดขนาดใหญ่ ศูนย์รวมวิถีชีวิต ชุมชนประมงพื้นบ้าน และความหลากหลายทางชีวภาพ
เปลี่ยนข้าวอาหารเป็นงานศิลปะมีชีวิต หนุนมูลค่าข้าว GI สู่ตลาดพรีเมียม การปลูกแปลงนาศิลปะช่วยยกระดับข้าวจากการเป็นเพียงพืชอาหารหลัก ให้กลายเป็น “ผลงานศิลปะที่มีชีวิต” ซึ่งจะเติบโตและปรับเปลี่ยนมิติเฉดสีไปตามระยะเวลา สร้างความประทับใจและคุณค่าทางอารมณ์แก่นักท่องเที่ยว การเปิดพื้นที่ให้ผู้เข้าชมได้สัมผัสกระบวนการเพาะปลูกจริงยังช่วยสร้างการรับรู้ถึงคุณภาพและมาตรฐาน ส่งผลให้ข้าวสิ่งบ่งชี้ทางภูมิศาสตร์ (GI) ของจังหวัด เช่น ข้าวขาวดอกมะลิ 105 และข้าวก่ำล้านนา สามารถขยับราคาจำหน่ายสู่ตลาดพรีเมียมได้อย่างเต็มภาคภูมิ นอกจากนี้ยังเป็นการยกระดับศูนย์ข้าวชุมชนบ้านสันป่าม่วงให้เป็นศูนย์กลางผลิตเมล็ดพันธุ์ข้าวคุณภาพของภาคเหนือตอนบน เปิดช่องทางให้เกษตรกรจำหน่ายข้าวและเมล็ดพันธุ์ได้โดยตรงโดยไม่ต้องผ่านพ่อค้าคนกลาง
เปิดแผนท่องเที่ยวครบวงจร เชื่อมโยงวัฒนธรรมและโฮมสเตย์วิถีชาวนา เพื่อสร้างการเติบโตทางเศรษฐกิจอย่างยั่งยืน ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวพะเยาและชุมชนได้วางแผนพัฒนาเส้นทางและกิจกรรมท่องเที่ยวอย่างครบวงจร ได้แก่
-
การท่องเที่ยวสายอาหาร (Food Tourism): จัดกิจกรรมเวิร์กช็อปทำอาหารพื้นถิ่น “จากผืนนาสู่จานอาหาร” ให้นักท่องเที่ยวได้ชิมและทดลองปรุงเมนูจากข้าวใหม่ปลามันของชุมชน
-
บูรณาการภูมิปัญญาท้องถิ่น: ร่วมมือกับกลุ่มหัตถกรรมจักสานผักตบชวา “ชวาวาด” จัดเวิร์กช็อปงานฝีมือ และนำผลิตภัณฑ์จักสานมาต่อยอดเป็นบรรจุภัณฑ์สุดประณีตสำหรับบรรจุข้าวพรีเมียม
-
เชื่อมโยงเส้นทางท่องเที่ยวสายธรรมชาติและสายบุญ: นำนักท่องเที่ยวจากวัดอนาลโยทิพยารามบนดอยบุษราคัมและกว๊านพะเยา เดินทางเชื่อมโยงมาสัมผัสวิถีชีวิตชาวนาที่ศูนย์ข้าวชุมชน
-
ยกระดับสู่โฮมสเตย์วิถีชาวนา: ขยายผลจากการเป็นเพียงจุดเช็กอินถ่ายภาพ สู่การเปิดบริการบ้านพักโฮมสเตย์ในชุมชน เพื่อให้นักท่องเที่ยวได้เข้าพักและมีส่วนร่วมในกิจกรรมทำนาตามฤดูกาลจริง
โครงการแปลงนาศิลปะ 78 ไร่นี้ จึงไม่เพียงสร้างความตระการตาในฐานะแลนด์มาร์กใหม่ แต่ยังเป็นต้นแบบการผสานเกษตรกรรม การท่องเที่ยว และวัฒนธรรมเข้าด้วยกันอย่างลงตัว กระจายรายได้สู่ชุมชนฐานราก และเสริมสร้างความเข้มแข็งให้เกษตรกรสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างมั่นคงในระยะยาว
แหล่งอ้างอิง
-
Thamma-muenyong, Y. (2026). Phayao opens new landmark "Art Rice Field" on 78 rai to boost tourism. Bangkok Biz News. Retrieved November 11, 2026, from https://www.bangkokbiznews.com/economics/1259883
-
Phayao Rice Seed Center, Rice Department. (2026). Public relations and field photos: Art Rice Field at San Pa Muang Community Rice Center. Facebook. Retrieved November 11, 2026, from https://www.facebook.com/share/p/1W4EFqw2wR/
แหล่งที่มา
กรุงเทพธุรกิจ
https://www.bangkokbiznews.com/economics/1259883