ผลงานปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งของวิทยาลัยการอาชีพรัตนประสิทธิ์วิทย์ ได้รับรางวัลระดับชาติ 2 รางวัล ได้แก่ รางวัล I-NEW GEN AWART Popular Vote 2024 และเหรียญเงินจากเวทีประกวดสิ่งประดิษฐ์ในงานวันนักประดิษฐ์ของสำนักงานวิจัยแห่งชาติ ประจำปี 2567

ที่มาของแนวคิด
ปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งเกิดจากแนวคิดของกลุ่มนักศึกษาจากวิทยาลัยการอาชีพรัตนประสิทธิ์วิทย์ โดยอาจารย์ภาคภูมิ ประทุมวัน นักศึกษาได้ค้นพบว่าในพื้นที่อำเภอฟากท่า จังหวัดอุตรดิตถ์ ซึ่งมีการเลี้ยงโคเนื้อเพื่อสร้างรายได้ เกษตรกรมักทิ้งมูลวัวที่ไม่ถูกสุขลักษณะ จึงเกิดปัญหาการจัดเก็บและการใช้ประโยชน์จากมูลวัวไม่เต็มที่ จากปัญหานี้ นักศึกษาได้พัฒนานวัตกรรมปุ๋ยขี้วัวอัดแท่ง เพื่อช่วยลดต้นทุนการผลิตเกษตรกร โดยการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ที่เป็นทรัพยากรในท้องถิ่น

กระบวนการผลิต
การผลิตปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งไม่ซับซ้อน เกษตรกรสามารถทำได้เองในครัวเรือน โดยเริ่มจากการรวบรวมขี้วัวแห้งและบ่มในน้ำเพื่อคลายก๊าซ จากนั้นนำไปตากให้แห้ง และผสมกับปูนขาว, น้ำสกัดชีวภาพ (อีเอ็ม), และแป้งเปียก ก่อนที่จะนำไปอัดในโมลขนาดต่าง ๆ ด้วยค้อนกระทุ้งให้แน่นแล้วตากให้แห้ง

ประโยชน์และผลการทดสอบปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งมีข้อดีหลายประการ
- สะดวกต่อการใช้งาน: สามารถฝังกลบใต้ต้นไม้ได้ง่าย ช่วยบำรุงดินให้ร่วนซุยและลดการเกิดวัชพืช
- การทดสอบในแปลงปลูก: เมื่อทดสอบในแปลงปลูกผักและไม้ยืนต้น พบว่าปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งช่วยปรับสภาพดินและส่งเสริมการเจริญเติบโตของต้นไม้ได้ดี
- ประหยัดต้นทุน: เมื่อเปรียบเทียบกับปุ๋ยเคมีหรือขี้วัวแบบฝุ่นผง การใช้ปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งช่วยลดต้นทุนและเพิ่มประสิทธิภาพในการใช้ปุ๋ย

โอกาสทางการค้า
ปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งยังเป็นสินค้าที่สะดวกต่อการขนส่งและสามารถขายได้ในราคาที่สูงขึ้น เนื่องจากบรรจุภัณฑ์ที่ประหยัดพื้นที่ ทำให้สามารถขนส่งได้มากขึ้นและให้ผลตอบแทนที่สูงขึ้นจากการขาย เกษตรกรสามารถนำแนวคิดนี้ไปผลิตเชิงการค้าได้ โดยลงทุนในการผลิตปุ๋ยขี้วัวอัดแท่งแทนการขายขี้วัวแบบเดิม ซึ่งจะเพิ่มรายได้ได้หลายเท่าตัว หากคุณสนใจเรียนรู้เพิ่มเติมเกี่ยวกับนวัตกรรมนี้ ติดต่ออาจารย์ภาคภูมิที่ โทร. 08 9278 3050 (ในวันและเวลาราชการ)